Review 'Làm bạn với hình làm tình với chữ': Nỗi lòng người làm sáng tạo qua góc nhìn hài hước | truyenfullcv.com

Làm bạn với hình làm tình với chữ" là cuốn sách tâm tình về những thăng trầm của người làm nghề copywriter, những người làm quảng cáo hay được biết đến với danh xưng mỹ miều "nghề sáng tạo ý tưởng".

Nếu bạn mới bước chân vào thế giới Marketing rộng lớn, có lẽ bạn đã nghe qua những cuốn sách "gối đầu giường" của dân quảng cáo như "Ngấu nghiến, nghiền ngẫm", "Ý tưởng này là của chúng mình", "Một với một là ba", "Đời Quảng Cáo", hay "Hiệu ứng chim mồi".

Nhưng nếu bạn đang đứng giữa ngã ba đường, phân vân không biết có nên chọn nghề copywriter – quảng cáo sáng tạo giữa vô vàn lựa chọn khác trong thế giới Marketing hay không, thì cuốn sách "Làm bạn với hình làm tình với chữ" của tác giả Bút Chì sẽ là chiếc chìa khóa vạn năng, giải đáp mọi thắc mắc và giúp bạn đưa ra quyết định đúng đắn nhất.

Sách Lam Ban Voi Hinh - Lam Tinh Voi Chu PDF

Quảng cáo - Nghề của những ý tưởng và những nụ cười

Câu chuyện số 1: Ý tưởng

Để bạn hiểu thế nào là một ý tưởng quảng cáo tốt, xin được trích dẫn một câu chuyện hài hước trong cuốn sách:

…Sau thời gian huấn luyện nghiêm ngặt, chú muỗi con thực hiện chuyến bay đầu tiên trong đời. Khi trở về nhà, muỗi bố ân cần hỏi: “Thế nào con trai? Thế giới ngoài kia có tuyệt vời không?”. Muỗi con khoái chí trả lời: ” Quá tuyệt vời bố ơi. Con bay đến đâu, mọi người vỗ tay chào đón nồng nhiệt đến đó!”

Copywriter là nghề mà chữ "copy" được đặt trước chữ "writer". Khi chưa thành thạo, hãy viết đúng thay vì viết hay, hãy copy ý tưởng của người khác và nhào nặn nó. Nhưng khi đã "đủ lông đủ cánh", bạn phải sáng tạo ra ý tưởng của riêng mình. Nói một cách rất "nghề", đó là hãy "ngu" theo cách của riêng bạn!

Có thể nói, ý tưởng là yêu cầu bắt buộc đầu tiên mà một copywriter cần phải có. Ý tưởng phải đủ độc và đẹp để tự trang bị cho chính mình như một cái mũ bảo hiểm trước khi bị ném vào sọt rác.

Nhắc đến ý tưởng, thì ngay cả cách phỏng vấn cho vị trí copywriter cũng không hề đơn giản.

tải ebook pdf

Câu Chuyện Số 2: Phỏng Vấn – Khi Bản Lĩnh Chín Muồi Gặp Gỡ Nhà Tuyển Dụng "Lầy Lội"

Đây là một trích đoạn mà tôi cực kỳ tâm đắc, dành tặng cho những ai sắp bước vào "vòng chiến" phỏng vấn xin việc. Nó nhắc nhở chúng ta về sự tự tin và khiêm tốn, những phẩm chất chỉ thực sự tỏa sáng khi ta đã đủ "chín" cả về tuổi đời, kinh nghiệm và tài năng.

Câu chuyện bắt đầu khi một công ty nọ đăng tin tuyển copywriter với những yêu cầu "khó nhằn": tư duy sáng tạo, thông thạo tiếng Việt, am hiểu văn học nghệ thuật... và đặc biệt, "phải có khả năng nhìn thấy điều người khác không nhìn thấy". Hồ sơ ứng tuyển gửi về như bão táp.

Giữa rừng hoa mỹ, một bộ hồ sơ nổi bật lên với vẻ ngoài giản dị đến bất ngờ: chữ đen trên nền trắng, không hình ảnh minh họa, chỉ vỏn vẹn một dòng chữ:

"Chẳng có gì ngoài yêu cầu bắt buộc như quý vị đã nói."

Sự khác biệt này ngay lập tức "ghi điểm tuyệt đối", và ứng viên được đích thân creative director mời đến phỏng vấn.

Cuộc Phỏng Vấn "Đi Vào Lòng Đất"

- Chúng tôi khá ấn tượng với hồ sơ của bạn.

- Cảm ơn!

- Bạn đã có chút kinh nghiệm làm quảng cáo chưa?

- Cũng có chút chút.

- Bạn có thể đưa ra ví dụ?

- Tôi tự quảng cáo cho công việc hiện tại của mình.

- Công việc hiện tại của bạn là gì?

- Phiền ông cho xem bàn tay trái.

- Để làm gì cơ chứ?

- Xem chỉ tay, đoán vận mệnh!

Tất nhiên, đây chỉ là một câu chuyện hài hước. Anh chàng "thầy bói" này hoàn toàn có thể đáp ứng yêu cầu "có khả năng nhìn thấy điều người khác không nhìn thấy". Nhưng trước khi đến với những trải nghiệm nghiêm túc hơn từ nhà tuyển dụng, chúng ta hãy cứ cười đã!

Đừng quên: Trong một môi trường quảng cáo sáng tạo, tiếng cười là một "vitamin" không thể thiếu!

Câu chuyện số 3: Điều kiện cần của một copywriter - Làm bạn với hình làm tình với chữ

(Nguồn ảnh minh họa : Fanpage của Làm bạn với hình làm tình với chữ)

“Khi là cộng sự của nhau, creative director cho biết, ngày ấy tôi được chọn chỉ vì một lý do: anh nhận thấy niềm đam mê trở thành copywriter của tôi không chỉ rực lên trong ánh mắt, lại còn máu lửa trong lời nói và hành động, LỚN HƠN BẤT KỲ AI ảnh từng gặp. Lúc đó ở tuổi tôi, lửa nghề của anh cũng máu đến thế là cùng, không máu hơn, vì máu hơn dễ tăng huyết áp.

Ba tháng sau khi tốt nghiệp đại học bôn ba, X phóng portfolio đến chục agency tìm kiếm cơ hội trở thành copywriter.

Chín Agency không hồi âm, nhưng X vẫn tin hồ sơ đang được xem xét. May mắn lần một, agency thứ mười gọi X.

Buổi phỏng vấn diễn ra rất mượt mà. Cuối buổi, creative director bắt tay X rất chặt: “Cậu có góc nhìn trẻ trung. Nhưng đối với chúng tôi, trẻ trung chưa đủ vào thời điểm này. Chúng tôi đang cần người già, một người có thể vào việc ngay lập tức. Hãy tìm nơi phù hợp với cậu, và quay lại sau một năm”.

Chỉ một ngày X đã quay lại. Lần này trong X khác hẳn “X của ngày hôm qua” từ đầu tóc đến trang phục, cũ mèm như ông cụ. X nhắn với tiếp tân: ” Nhờ cô nói với creative director có một ông già muốn gặp”. May mắn lần hai, X được chọn."

Quảng cáo – Copywriter chứ không phải Content Writing!

Bạn có thấy nhan nhản trên các diễn đàn, group Marketing những mẩu tin tuyển dụng copywriter, nhưng "túm váy" lại thì đó đích thị là tuyển content writing, thậm chí "nặng đô" hơn là content-SEO?

Viết bài blog dài cả ngàn chữ, hay viết post Facebook "sương sương" vài dòng – đó là content writing! Còn copywriter thì sao? Họ "nhả" ra vài dòng headline ngắn ngủi, giới thiệu định vị sản phẩm của một nhãn hàng, một thương hiệu.

Content để bán hàng (content Facebook) hoặc để "leo top" Google (content SEO) thì tính tiền theo bài, vài chục ngàn một bài dài mấy trang. Trong khi đó, copywriter "vắt óc" cả tháng trời có khi chỉ nghĩ ra được một hai dòng văn "đắt xắt ra miếng", giá vài ngàn đô cho mấy con chữ "cụt lủn" ấy.

Làm bạn với hình, làm tình với chữ - Đâu là sự khác biệt?

Đó chính là sự khác nhau cơ bản giữa nghề copywriter – viết mẫu quảng cáo sáng tạo ý tưởng. Trong cuốn sách "Làm bạn với hình, làm tình với chữ", tác giả Bút chì đã khéo léo trả lời câu hỏi này qua một chương sách hỏi đáp:

"Viết quảng cáo khác viết văn thế nào, thưa anh?"

"Có hai sự khác biệt lớn. Thứ nhất, viết quảng cáo phải “cáo”, còn viết văn phải “văn”."

Quảng cáo là "THƯ TÌNH ĐƯỢC TÀI TRỢ" ướt đẫm thông điệp bán hàng. Viết cho cả thế giới mà cứ như viết riêng cho một người. Hãy xem nhãn hàng là bạn, và người tiêu dùng là người yêu tương lai. Và rồi bạn viết cho người yêu tương lai (nhưng không biết đó là ai) cù cưa với người ấy năm này tháng nọ, để người ấy (bây giờ hay mãi mãi) chỉ yêu mỗi bạn.

Tiếc rằng, người ấy rất hay "có mới nới cũ", lòng trung thành với bạn không bằng lòng trung thành của một chú cún.

Quảng cáo sáng tạo không đảm bảo lòng trung thành. Quảng cáo sáng tạo dồn dập cũng không đảm bảo lòng trung thành. Chỉ khi người ấy không có nhiều lựa chọn, hoặc một đám cưới hoặc một đám ma, may ra lòng trung thành mới cao.

Trong khi viết văn, bạn kể lại trải nghiệm đời thường, hoặc sắp xếp lại sự tưởng tượng.

Và thứ hai, viết quảng cáo là tập thể, viết văn là cá thể. Trong quảng cáo, không có tấc đất nào cho chủ nghĩa anh hùng cắm dùi. Quảng cáo là nhiều cái dùi cắm trên một tấc đất.

Lời khuyên cho dân "máu" quảng cáo? Hãy tìm hiểu về ngành công nghiệp "người lớn"!

"Anh có lời khuyên nào dành cho các bạn trẻ muốn thử sức với nghề quảng cáo?"

"Lời khuyên tôi không có, nhưng nếu gợi ý, sẽ như thế này: hãy tìm hiểu về ngành công nghiệp khiêu dâm."

"Anh nhận thấy quảng cáo và khiêu dâm có điểm giống nhau?"

"Vâng. Thật ngại khi đặt "sáng tạo" và "xôi thịt" trên cùng một mâm. Tuy nhiên tôi chưa có nhiều trải nghiệm phong phú nào khác ngoài hai lĩnh vực này, nên nhận thấy giữa quảng cáo và khiêu dâm có những nét tương đồng kỳ lạ!"

• Thứ nhất, nó là ngành không phải ai muốn cũng làm được. KÉN CHỌN TÍNH CÁCH hơn nhân cách.
• Thứ hai, không yêu cầu bằng cấp. Chỉ cần bạn chứng minh năng lực phù hợp.
• Thứ ba, nó đòi hỏi hàm lượng sáng tạo cực cao. Cũng bấy nhiêu đó, nhưng bạn phải tự làm mới mình, phải luôn "phẹt" ra những điều khác lạ để đối tác không thấy chán.
• Thứ tư, quảng cáo mang tính KỶ LUẬT hơn cảm hứng. Khi nghe "action" là bạn phải diễn. Không ai rảnh đợi bạn có hứng rồi mới cứng. Cứ cứng trước, tự khắc có hứng.
• Thứ năm, nếu không có cộng sự ăn ý, bạn chỉ làm quách cho xong việc.
• Thứ sáu, bạn có cơ hội giao lưu với nhiều đối tác. Có khi cùng một thời điểm.
• Thứ bảy, có những giải thưởng khích lệ giúp bạn không ngừng phấn đấu.
• Thứ tám, nó vô cùng cạnh tranh. Khi bạn đang diễn trong này, thì ngoài kia danh sách hàng đợi sẵn sàng đóng thuế không lương.
• Thứ chín, nó không hề NHÀN NHÃ VÀ DỄ DÀNG như nhiều người lầm tưởng. Nó bào mòn cơ thể và tinh thần bạn từng phút một. Bạn luôn bị kẹp chặt giữa hai gọng kìm "trên đe, dưới búa". Trên là người quản lý, yêu cầu sáng tạo bất chấp mọi quy tắc. Dưới là khách hàng, yêu cầu điều chỉnh không có quy tắc nào. Làm riết đâm nản. Nả sinh buồn. Buồn sinh bệnh. Bệnh sinh lý.

"Còn điểm khác nhau? À ngành khiêu dâm có kiểu tự sướng. Quảng cáo thì không nhé, chỉ có hợp xướng, nhiều người chơi."

Những cuộc chia tay không lý do với nghề làm quảng cáo

Thế giới agency có thể không phải là bến đỗ cho tất cả mọi người. Đôi khi, những lý do chia tay lại đến từ những điều rất thật:

Mùi tiền

Đừng mơ làm quảng cáo mà giàu sụ, nếu định nghĩa "giàu" của bạn là xe sang nhà lầu. Nghề này có thể không mang đến núi tiền, nhưng chắc chắn sẽ cho bạn một kho tàng những mối quan hệ giá trị. Biết đâu, những hạt mầm bạn gieo hôm nay sẽ đơm hoa kết trái vào ngày mai.

Mùi tù

Dù bạn là cánh diều, bạn cũng khó lòng được hoàn toàn tự do bay bổng theo ý thích. Diều bay cao, bay xa, nhưng vẫn phải có ngày chạm đất. Vì diều còn sợi dây ràng buộc. Sợi dây hữu hình là những giới hạn an toàn trong ngành. Sợi dây vô hình là những khuôn khổ sáng tạo trong chính bạn.

Mùi khét

Quảng cáo đâu phải lúc nào cũng thơm như thịt nướng, đôi khi nó còn khét lẹt như rơm rạ. Đến một ngày, bạn cảm thấy ngán ngẩm với môi trường "săn mồi" đầy cạnh tranh. Bạn khao khát một khoảng lặng, nơi có trăng thanh gió mát, đất lành chim đậu. Vậy thì cứ mạnh dạn bước đi thôi. Nếu công việc không còn mang lại niềm vui, rất khó để bạn dốc hết sức mình.

Tác giả Bút chì đã có một câu chốt rất hay: "Copywriter, nó là nghề của sự lựa chọn." Bạn có thể tình cờ bén duyên với nghề copywriter hay art director, nhưng để đi đường dài, đó phải là một quyết định có ý thức. Nếu bạn muốn trở thành triệu phú đô la, có lẽ bạn nên kinh doanh. Bán buôn gì cũng được, từ tàu bè đến ve chai lông vịt. Nhưng nếu bạn muốn trở thành triệu phú ý tưởng, thì quảng cáo chính là con đường tuyệt vời. Tiền có thể mua được hạnh phúc, và ý tưởng cũng vậy.

Chắc hẳn bạn đã từng sung sướng đến phát điên khi "đào" được một ý tưởng đáng giá. Chào mừng bạn đến với thế giới quảng cáo. Nếu không phải bây giờ, thì còn chờ đến bao giờ?

Lời cuối sách là những tâm sự chân thành của tác giả dành cho những ai đang nhen nhóm ý định bước chân vào nghề quảng cáo. Chỉ những trái tim hài hước, cá tính, khác biệt, đam mê và đầy nhiệt huyết mới có thể trụ vững. Dù có "cười ra nước mắt", họ vẫn lặng lẽ cống hiến, tạo ra những sản phẩm sáng tạo để đời.